Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2025, Việt Nam đã xuất khẩu sang Mỹ gần 90 triệu USD bánh xe thép – mặt hàng vừa bị Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) chính thức khởi xướng điều tra hành vi lẩn tránh thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp.
Ngày 20/5, DOC thông báo điều tra đối với sản phẩm bánh xe thép cỡ 22,5-24,5 inch nhập khẩu từ Việt Nam, với cáo buộc rằng hàng hóa này thực chất là sản phẩm của Trung Quốc được hoàn thiện tại Việt Nam nhằm né tránh các lệnh áp thuế mà Mỹ đang áp dụng lên hàng hóa Trung Quốc.
Hoa Kỳ cáo buộc các sản phẩm bánh xe bằng thép hoàn thiện tại Việt Nam có sử dụng nguyên liệu từ Trung Quốc
Nguyên đơn là hai “ông lớn” ngành bánh xe Mỹ
Đơn kiện được nộp bởi Accuride Corporation và Maxion Wheels USA LLC – hai tập đoàn hàng đầu trong lĩnh vực sản xuất bánh xe tại Hoa Kỳ. Các doanh nghiệp này cáo buộc các nhà sản xuất tại Việt Nam đã sử dụng thép cán nóng (HRS) có xuất xứ Trung Quốc – nguyên liệu đầu vào chính – để sản xuất bánh xe thép, qua đó lách thuế áp dụng với sản phẩm tương tự của Trung Quốc.
Các sản phẩm bị điều tra thuộc các mã HS: 8708.70.4530, 8708.70.4560, 8708.70.6030, 8708.70.6060, 8716.90.5059 và các mã liên quan gồm 4011.20.1015, 4011.20.5020, 8708.99.4850.
Lộ trình điều tra kéo dài cả năm
Theo kế hoạch, DOC dự kiến ban hành kết luận sơ bộ vào ngày 13/8/2026 và kết luận cuối cùng vào ngày 11/1/2027. Tổng thời gian xử lý thông thường không vượt quá 365 ngày. Đến nay, cơ quan này chưa lựa chọn bị đơn bắt buộc mà sẽ dựa trên dữ liệu từ Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP) để xác định doanh nghiệp bị điều tra.
Kim ngạch xuất khẩu bùng nổ, nguy cơ áp thuế hiện hữu
Theo thống kê từ phía Mỹ, kim ngạch nhập khẩu bánh xe thép từ Việt Nam tăng chóng mặt: từ khoảng 7 triệu USD năm 2018 lên 76 triệu USD năm 2024. Riêng 6 tháng đầu năm 2025, con số này đã đạt khoảng 90 triệu USD.
Khuyến nghị khẩn từ Cục Phòng vệ thương mại
Trước nguy cơ bị áp thuế, Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) khuyến nghị các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu mặt hàng liên quan cần: Chủ động rà soát hoạt động xuất khẩu sang Mỹ; Nghiên cứu kỹ quy định và quy trình điều tra chống lẩn tránh thuế; Thực hiện đầy đủ yêu cầu từ cơ quan điều tra để có thể tham gia cơ chế tự xác nhận, tránh nguy cơ bị áp thuế chống lẩn tránh; Phối hợp chặt chẽ với Cục Phòng vệ thương mại trong suốt quá trình xử lý vụ việc.
Điểm sáng: Từng có tiền lệ thoát kiện
Đáng chú ý, năm 2023, Mỹ cũng từng điều tra hành vi lẩn tránh thuế đối với bánh xe kéo bằng thép nhập khẩu từ Trung Quốc với cáo buộc tương tự. Tuy nhiên, đến năm 2024, DOC kết luận không có cơ sở do các doanh nghiệp Việt Nam không nhập khẩu các bộ phận chính như đĩa hoặc vành từ Trung Quốc để sản xuất bánh xe kéo và đã chấm dứt điều tra.
NGUỒN: NGUOIQUANSAT
